తెలుగు పంచాంగం అనేది సూర్య చంద్రుల సంచారం ఆధారంగా రూపొందించబడిన సంప్రదాయ హిందూ కాలగణన పద్ధతి. ప్రతిరోజు తిథి, వారం, నక్షత్రం, యోగం, కరణం అనే ఐదు అంగాలతో పాటు, సూర్యోదయం, సూర్యాస్తమయం, రాహుకాలం, యమగండం వంటి శుభ-అశుభ సమయాలను ఈ పంచాంగం తెలియజేస్తుంది. క్రింద మీ తేదీ మరియు ఊరు ఎంచుకుని, ఆ రోజుకు సంబంధించిన పూర్తి పంచాంగ వివరాలను ఉచితంగా చూడండి.
పంచాంగంలోని ఐదు అంగాలు
తిథి
సూర్యుడు-చంద్రుడు మధ్య కోణ దూరం ప్రతి 12° మారినప్పుడు ఏర్పడే చంద్రదినాన్ని తిథి అంటారు. ఒక చాంద్రమాసంలో 30 తిథులు ఉంటాయి — శుక్ల పక్షంలో 15, కృష్ణ పక్షంలో 15. పాడ్యమి నుండి చతుర్దశి వరకు పేర్లు ఉండి, శుక్ల పక్షపు 15వ తిథిని పౌర్ణమి అని, కృష్ణ పక్షపు 15వ తిథిని అమావాస్య అని పిలుస్తారు.
వారం
ఆ రోజుకు సంప్రదాయంగా చెప్పే గ్రహాధిపతిని బట్టి వారం నిర్ణయించబడుతుంది — ఆదివారం (సూర్యుడు), సోమవారం (చంద్రుడు), మంగళవారం (కుజుడు), బుధవారం (బుధుడు), గురువారం (గురుడు), శుక్రవారం (శుక్రుడు), శనివారం (శని).
నక్షత్రం
చంద్రుడు సంచరిస్తున్న ఆకాశ మార్గాన్ని 27 సమాన భాగాలుగా విభజించగా ఏర్పడేవే నక్షత్రాలు — అశ్విని నుండి రేవతి వరకు. చంద్రుడు ప్రతి నక్షత్రంలో సుమారు ఒక రోజు పాటు సంచరిస్తాడు.
యోగం
సూర్య-చంద్రుల నిరయణ (సైడీరియల్) దీర్ఘాంశాల మొత్తాన్ని 27 సమాన భాగాలుగా విభజించి లెక్కించే అంశమే యోగం. విష్కంభ నుండి వైధృతి వరకు 27 యోగాలు ఉంటాయి.
కరణం
ఒక తిథిలో సగం భాగాన్ని కరణం అంటారు — అంటే 6° సూర్య-చంద్ర కోణ దూరం. ఒక్కో తిథిలో రెండు కరణాలు ఉంటాయి. మొత్తం 11 కరణాలు ఉండగా, వాటిలో 7 కదిలే కరణాలు (బవ, బాలవ, కౌలవ, తైతిల, గరజి, వణిజ, విష్టి) పదే పదే వస్తుండగా, కింస్తుఘ్న, శకుని, చతుష్పాద, నాగ అనే 4 స్థిర కరణాలు నెలలో ఒక్కోసారి మాత్రమే వస్తాయి.
సమయాలను ఎలా చదవాలి
ముగింపు సమయం చూడండి
తిథి, నక్షత్రం వంటి అంశాలు రోజులోనే మారవచ్చు కాబట్టి, ఏ సమయం వరకు అవి అమలులో ఉన్నాయో చూసి నిర్ణయం తీసుకోండి.
స్థానిక సూర్యోదయం ముఖ్యం
అనేక వ్రతాలు, పండుగల తేదీలు నిర్ణయించడంలో స్థానిక సూర్యోదయం కీలకపాత్ర పోషిస్తుంది. అందుకే మీ ఊరిని ఖచ్చితంగా ఎంచుకోండి.
ఒకే అంశంతో నిర్ణయించవద్దు
ఏదైనా ముఖ్యమైన కార్యానికి పూర్తి ముహూర్తం నిర్ణయించేటప్పుడు తిథి, నక్షత్రం మాత్రమే కాక, లగ్నం, గ్రహస్థితి, జన్మాంశాలను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి.
పద్ధతి భేదం సహజం
అయనాంశం, సూర్యోదయ నిర్వచనం, ఎఫెమెరిస్ మరియు ప్రాంతీయ సంప్రదాయాల వల్ల వేర్వేరు పంచాంగాల మధ్య కొన్ని నిమిషాల తేడా రావడం సహజం.
గమనిక: అత్యవసర వైద్యం, భద్రతా చర్య, చట్టపరమైన గడువు లేదా అవసరమైన ప్రయాణాన్ని పంచాంగ సమయం కారణంగా ఆలస్యం చేయవద్దు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు — తెలుగు పంచాంగం(FAQ SECTION)
నగరం మారితే పంచాంగ సమయాలు ఎందుకు మారుతాయి?
సూర్యోదయం, సూర్యాస్తమయం మరియు వాటి ఆధారంగా లెక్కించే రాహుకాలం, యమగండం వంటి అనేక కాలవిభాగాలు మీరున్న ప్రదేశం, కాలమండలంపై ఆధారపడి ఉంటాయి. అందుకే వేర్వేరు నగరాలకు వేర్వేరు సమయాలు కనిపిస్తాయి.
పంచాంగ దినం అర్ధరాత్రి నుంచి మొదలవుతుందా?
ఆంగ్ల క్యాలెండర్ తేదీ అర్ధరాత్రికి మారుతుంది, కానీ తిథి, నక్షత్రం వంటి పంచాంగ అంశాలు మరియు చాలా వ్రత-పండుగల నిర్ణయంలో స్థానిక సూర్యోదయం ఎక్కువ ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉంటుంది.
తిథి ముగింపు సమయం అంటే ఏమిటి?
ప్రస్తుత తిథి ముగిసి తదుపరి తిథి ప్రారంభమయ్యే స్థానిక గడియార సమయాన్ని తిథి ముగింపు సమయం అంటారు. ఈ సమయం రోజులో ఎప్పుడైనా రావచ్చు.
రాహుకాలం పూర్తిగా నిషిద్ధ సమయమా?
రాహుకాలం అనేది కొత్త పనిని ప్రారంభించేటప్పుడు సంప్రదాయంగా పరిగణించే అశుభ సమయం. అయితే అత్యవసరమైన లేదా తప్పనిసరి పనులను రాహుకాలం కారణంగా ఆలస్యం చేయకూడదు.
ఈ పంచాంగం పూర్తి వివాహ ముహూర్తం ఇస్తుందా?
లేదు. ఇది రోజువారీ పంచాంగ వివరాలను మాత్రమే చూపిస్తుంది. వివాహం వంటి ప్రత్యేక కార్యాలకు ముహూర్తం నిర్ణయించడానికి అదనపు నియమాలు మరియు కొన్నిసార్లు జన్మ వివరాలు కూడా అవసరం కావచ్చు — దీని కోసం మీ పురోహితుడిని సంప్రదించండి.
ఈ పంచాంగం ఏ పద్ధతిలో లెక్కించబడుతుంది?
ఖగోళ గణనల ఆధారంగా, లాహిరి అయనాంశం ఉపయోగించి తిథి, నక్షత్రం, యోగం, కరణం లెక్కించబడతాయి. ప్రాంతీయ పద్ధతుల భేదం వలన స్థానిక పంచాంగాలతో కొన్ని నిమిషాల తేడా ఉండవచ్చు.